035 629 5963

“Transformeer cliënt tot medewerker” (nov ’17)

Het langverwachte regeerakkoord werd recent eindelijk gepresenteerd. In de zorgparagraaf besteedt het akkoord expliciet aandacht aan het wegnemen van stigma in de geestelijke gezondheidszorg en het stimuleren van participatie. Dat wordt een zware opgave, aangezien uit SCP-onderzoek blijkt dat de helft van de bedrijven niet van plan is mensen met een beperking in dienst te nemen.

Voor het verwezenlijken van het regeerakkoord hoeven we op dit punt nu eens niet naar Den Haag of naar de zorgverzekeraars te wijzen. Om deze ban te breken, moeten zorgaanbieders zelf het heft in handen nemen en het goede voorbeeld geven. Immers, ook zorginstellingen blijven achter bij de uitvoer van de participatiewet.

Begeleiden naar duurzaam en betaald werk

GGZ-instellingen hebben hiermee een ultiem middel in handen om weer eens met een positief geluid het nieuws te halen. De systematiek is uit de Verenigde Staten overgehaald en heet Individuele Plaatsing en Steun (IPS). IPS is een methodiek om psychiatrische patiënten te begeleiden naar duurzaam en betaald werk. Het concept is relatief eenvoudig en werkt volgens het principe ‘place then train’: eerst een baan en daarna gerichte training en begeleiding voor patiënt en werkomgeving. Oftewel: eerst poetsen, dan lullen.

De baten van een succesvol traject zijn helder: geen uitkering meer en, dankzij gegroeid zelfvertrouwen en sociaal netwerk, ook minder zorg. De financiering is echter complex. Het traject van werk zoeken en coaching on the job om de baan ook te behouden, is intensief en daarmee kostbaar.

De vraag is wie deze kosten moet dragen: het UWV (minder WW), de gemeente (besparing op de bijstand) of de zorgverzekeraar (lagere behandelkosten in de komende jaren).

Een poldervariant

Uiteraard zijn we in Nederland uitgekomen op een poldervariant waarin iedereen een beetje betaalt en de begeleidende GGZ-instelling er het minst van profiteert. Deze onzekere en versnipperde financiering remt de uitrol.

Toch groeit het aantal GGZ-instellingen met IPS-aanbod gestaag; van circa vijf in 2014 naar circa dertig in 2016. Het UWV stelt van 2017 tot 2021 in totaal 20 miljoen euro subsidie beschikbaar om 500 IPS-trajecten per jaar te bekostigen. In totaal zijn zeker al 7.000 mensen begeleid naar duurzaam betaald werk.

Slechts weinigen daarvan zijn in de zorg aan het werk gegaan. Dit terwijl het mes juist aan twee kanten snijdt als zorginstellingen de handschoen oppakken. Immers, door zelf op brede schaal als werkgever IPS-trajecten te bieden, kunnen ze meer profiteren van de steunregeling én kunnen ze tegelijkertijd voldoen aan de participatiewet.

Werkplekken binnen de zorg

De werkplekken kunnen gevonden worden binnen de zorg zelf, bijvoorbeeld bij een respijthuis: een veilige plek voor mensen met psychische kwetsbaarheid die het thuis even niet redden en worden begeleid door ervaringsdeskundigen. Maar de mogelijkheden zijn heel veel breder.

Slechts drie procent van de zorginstellingen stelt het hebben van medewerkers met een arbeidsbeperking als eis aan leveranciers. Deze methodiek biedt een unieke kans om de overeenkomst met het schoonmaakbedrijf, de cateraar en elke andere facilitaire dienst te verbreden.

De GGZ-sector kan een boost van haar imago op dit moment goed gebruiken. Leur dus niet eerst om geld, maar investeer vooruit. Maak een mooi gebaar en los het probleem van je gemeente(n) op: de GGZ zorgt niet alleen voor verwarde mensen, maar voor minder werkeloosheid, minder uitkeringen en meer sociale cohesie.

Dát is een signaal waarmee de sector de onderhandelingen voor het hoofdlijnenakkoord in kan!

Bovenstaande blog van collega Emile Petiet is ook gepubliceerd op BoardRoom ZORG.nl.

Reageer op dit bericht

Vul uw zoekopdracht in en druk op Enter.