035 629 5963

De utopie van digitale gegevensuitwisseling

Digitale gegevensuitwisseling is momenteel een hot topic in de zorgsector. Dat komt voornamelijk door de wet Cliëntenrechten bij elektronische verwerking van gegevens in de zorg, die per 1 juli 2020 in werking treedt. Deze wet verplicht dat burgers inzage moeten krijgen in hun medische gegevens die zorgverleners digitaal verzamelen. Echter, deze ‘deadline’ nadert met rasse schreden en het gevaar dreigt dat er niet voorbij dit moment wordt gekeken naar de stip aan de horizon. Want wat is eigenlijk precies de utopie van digitale gegevensuitwisseling in de zorg en wat levert het op?

Regie bij de patiënt
Velen zullen het met mij eens zijn: de patiënt moet het uitgangspunt zijn bij digitale gegevensuitwisseling. Dat betekent dat hij of zij grip moet hebben op zijn of haar medische gegevens. Dit kan momenteel al bij verschillende zorgaanbieders, doordat patiënten kunnen inloggen op een patiëntenportaal. Op het eerste oog lijkt dit een prima oplossing, waarmee ook gelijk voldaan wordt aan de wetgeving van 2020. Echter, op het moment dat je bij verschillende zorginstellingen onder behandeling bent die allemaal gebruiken maken van hun eigen portaal, wordt het opeens een stuk minder overzichtelijker en gebruiksvriendelijk.

De utopie van digitale gegevensuitwisseling is het universeel maken en werken naar een landelijke oplossing, zodat mensen vanuit één persoonlijke gezondheidsomgeving (PGO) medische gegevens kunnen ophalen bij álle zorgverleners. Hiermee creëer je een overzichtelijke digitale omgeving waarin mensen bijvoorbeeld hun actuele medicatieoverzicht kunnen inzien, echobeelden kunnen bekijken en een overzicht hebben van geplande afspraken. Tegelijkertijd kunnen mensen deze informatie verrijken met zelf verzamelde gezondheidsgegevens, zoals de hartslag tijdens het hardlopen, het slaapritme of het dieet. Ook moet het mogelijk zijn dat mensen bijvoorbeeld een foto van een moedervlek kunnen delen met de huisarts, opdat die kan bepalen of langskomen wel noodzakelijk is. Enerzijds dragen deze ontwikkelingen bij aan bewustwording over de eigen gezondheid, wat hopelijk een preventieve werking heeft. Anderzijds levert de transitie naar meer digitaal contact besparingen op in kosten. Beide moeten op lange termijn dus een positieve impact hebben op de beheersbaarheid van zorgkosten.

Uitwisseling tussen zorgverleners
Misschien wel de grootste winst van universele gegevensuitwisseling valt te behalen bij de uitwisseling tussen zorgverleners. Een landelijke oplossing voor het delen van medische gegevens tussen professionals zorgt ervoor dat iedere zorgverlener up to date is wat betreft de medische status van een patiënt. En belangrijker: bij een landelijke oplossing wordt er gewaarborgd dat de informatie te vertrouwen is. Dit kent veel voordelen die ten goede komen aan de veiligheid en effectiviteit van de zorg. Zo is er bekend wat er medisch gezien allemaal speelt bij een persoon, is er altijd een geactualiseerd medicatieoverzicht en kunnen contra-indicaties voor medicatie geraadpleegd worden. Zeker in de spoedzorg heeft dit een significante meerwaarde en kan er gerichter ge- en behandeld worden.

Eerste stappen
Het zetten van de eerste grote stappen in een omvangrijk proces als dit zijn altijd lastig. Ze vergen grote investeringen in informatietechnologie, waar niet altijd de (financiële) ruimte voor is bij zorginstellingen. Daarom is het belangrijk dat deze eerste stappen worden gefaciliteerd. Dit gebeurt enerzijds door zogenaamde ‘Versnellingsprogramma Informatie-uitwisseling Patiënt en Professional’ (VIPP)-regelingen, waarmee zorgaanbieders een subsidie ontvangen voor implementatie. Anderzijds bestaan er programma’s die helpen bij het verder optimaliseren en gebruiken van de universele gegevensuitwisseling, zoals het programma PROVES.

Het voor iedereen scherp krijgen en houden van de utopie van digitale gegevensuitwisseling, het voor alle betrokkenen helder hebben van die stip op de horizon, is essentieel voor een succesvolle uitrol. Daarbij mag niet vergeten worden waar het om draait: betere zorg voor de patiënt en zorgkosten beheersbaar houden. Door hulp aan te bieden gedurende deze transitie aan zowel zorgverleners als patiënten, wordt er alles aan gedaan om de route naar deze stip te realiseren. Hoe dit in de praktijk verloopt, belicht ik in mijn volgende blog!

Quinten van Geest

Reageer op dit bericht

Vul uw zoekopdracht in en druk op Enter.